Musica Iagellonica

Treść książki skoncentrowana jest na dwóch komplementarnych nurtach tematycznych: dziele Zbigniewa Bargielskiego i wątkach biograficznych (tych przede wszystkim, które łączą się z twórczością i jej recepcją), z uwzględnieniem kontekstu kulturowego, umożliwiającego zrozumienie sytuacji twórcy w splocie rozmaitych uwarunkowań.

Tematyka biograficzna, stawiająca sobie za cel chronologiczne uchwycenie wydarzeń życia kompozytora w kolejnych jego etapach, wypełnia początkowe paragrafy rozdziałów: Zakorzenienie, Studia muzyczne, Pobyt w Austrii i Powrót do Polski, stanowiąc wprowadzenie do rozważań ukierunkowanych na charakterystykę kompozycji przypisanych danemu etapowi życia i przyporządkowanych poszczególnym gatunkom, z których żaden nie został pominięty. Dzieło zatem jawi się ostatecznie jako główny przedmiot uwagi w tej książce.

O doborze przedstawianych w poszczególnych rozdziałach utworów zadecydowało kilka kryteriów: ich ranga w kompozytorskim dorobku Bargielskiego, reprezentatywność proponowanych rozwiązań kompozytorskich, rzutujących na dobór zagadnień, np. z obszaru stylistyczno-estetycznych transformacji języka muzycznego czy elementów constans tegoż. Istotnym kryterium było również przyjęte w pracy założenie zaprezentowania utworów gatunkowo różnorodnych. W omówieniach kompozycji w ramach gatunków utrzymany został porządek chronologiczny.

Oprócz rozdziałów I–IV, w których elementy biograficzne łączą się z charakterystyką twórczości oraz jej recepcją w Austrii i w Polsce, książka zawiera dwa kolejne rozdziały, z których V stanowi próbę syntetycznego ujęcia idiomatycznych cech języka muzycznego Zbigniewa Bargielskiego, zaś w rozdziale VI zebrane zostały refleksje osób, z którymi w większości, oprócz zawodowych, połączyły Bargielskiego więzy wieloletniej przyjaźni.

Książkę dopełniają Aneksy. Pierwszy z nich jest spisem kompozycji uwzględniającym, oprócz tytułu i obsady, datę powstania (także rewizji) dzieła i informację o wydaniu. Aneks drugi zawiera wybór wierszy Zbigniewa Bargielskiego z krótką charakterystyką tego nurtu twórczości, Aneks trzeci prezentuje wybrane fragmenty tekstów publicystycznych Bargielskiego również z krótkim wprowadzeniem do tej sfery aktywności kompozytora. W Aneksie czwartym znajdują się teksty słowne wykorzystane w dwóch przedstawionych w książce dziełach: Sonnenlieder i Im Niemandsland, a w Aneksie V wykaz filmów i sztuk teatralnych z muzyką Zbigniewa Bargielskiego.

(Fragmenty Wstępu książki)

Niniejsza rozprawa została zainspirowana jubileuszem 100-lecia Akademii Muzycznej w Krakowie, uroczyście obchodzonym w 1988 roku. Z tej to okazji wydawało się autorowi rzeczą ze wszech miar celową podjęcie próby naszkicowania dziejów nauczania muzyki...

Encyklopedia "Krakowska scena muzyczna" powstała na bazie setek rozmów, jakie w latach 2003-2006 autor przeprowadził z jej bohaterami. Wiadomości zdobyte podczas spotkań z artystami i przedstawicielami krakowskiego środowiska muzycznego zostały uzupe...

Gdyby spytano mnie, dlaczego podjęłam tę pracę, odpowiedziałabym po prostu: raczej by naprawić krzywdę, niż wypełnić lukę . Od dawna przyjęto, że związki George Sand z Chopinem należą do historii ukazującej losy ludzi, a temat ten wydawał się wyczerpany przez obfitą bibliografię. […] Moment [wydania Korespondencji George Sand] wydał mi się sprzyjający projektowi, z jakim się nosiłam: propozycji analizy krytycznej - zarazem rzetelnej i pełnej - związków, jakie George Sand utrzymywała z Chopinem; chodziło o analizę w szerszej perspektywie rozwoju idei i tematów, które nadają kształt dziełom powieściopisarki […].

Niełatwo […] jeszcze dzisiaj mówić o George Sand i Chopinie. […] Historia tej słynnej pary wymaga od badacza, który pragnie zachować obiektywność, wielkiego poświęcenia i wypróbowanej cierpliwości. […] Czytelnik nie odnajdzie tutaj żadnej z sentymentalnych i urokliwych anegdot, lecz systematyczne odniesienie do źródeł, korespondencji lub dzieł, nawet jeśli ten aparat krytyczny może wydać się niekiedy uciążliwy […].

O ile bowiem mówiono wiele o miejscu Chopina w życiu uczuciowym George Sand, o tyle nie starano się w ogóle zbadać, jaki wpływ mogła wywrzeć na jej twórczość powieściową tak długa bliskość z genialnym muzykiem. Uznałam, że bardziej przejrzysty będzie plan, który ukaże znaczenie danych biograficznych przed zbadaniem ich literackiego przetworzenia. Pierwsza część niniejszego studium poświęcona jest więc listom i dziełom autobiograficznym George Sand […]. Celem drugiej części jest prześledzenie, w świetle wskazówek biograficznych, złożonych zależności między przeżytym doświadczeniem i inspirowaną nim kreacją artystyczną. [ze Słowa wstępnego Autorki]

Gaetano Pugnani i jego nieznany koncert skrzypcowy to pierwsza polskojęzyczna monografia w całości poświęcona wybitnemu włoskiemu skrzypkowi i kompozytorowi epoki klasycyzmu, którego twórczość wyznaczała nowe kierunki w światowej wiolinistyce.

Dodruk książki, która pierwotnie ukazała się w 1995 roku.

Niniejsza publikacja to obszerne studium ukazujące muzykę amerykańską XX wieku w jej kolejnych fazach rozwojowych począwszy od Charlesa Ivesa po postmodernizm i stylistykę lat 90-tych, teoria, praktyka kompozytorska, normy stylistyczne i ich realizacja u poszczególnych kompozytorów.

Twórczość muzyczna Giacinto Scelsiego obejmuje 101 opublikowanych kompozycji: 92 wydane w paryskim Editions Salabert i 9 w nowojorskim wydawnictwie G. Schirmer. Większość stanowią drobne utwory na różne instrumenty solowe, na głos solowy oraz na małe zespoły instrumentalne. Dzieła na wielką orkiestrę symfoniczną, choć skromne ilościowo, prezentują największy ciężar gatunkowy i to nie tylko z racji najbardziej rozbudowanego aparatu wykonawczego i największych rozmiarów.

(…)

Badania podjęte w niniejszej pracy koncentrują się na poznaniu fenomenu muzycznego - dzieł Giacinto Scelsiego na wielką orkiestrę i wielką orkiestrę z chórem. Analizy i interpretacje dotyczą całości i pełni dzieła, a więc zarówno jego wymiaru immanentnego, jak i kontekstualnego. Poznanie fenomenu muzycznego obejmuje także poznanie całego klimatu psychofizycznego, który wpłynął na określone wybory kompozytorskie, stanowił ich motywację lub argumentację, zarówno w sferze technicznej,
jak i estetycznej.

(…)

Drugi temat nadrzędny stanowi kontekst dzieła i twórczości Scelsiego. Określiły go dwa nurty zainteresowań kompozytora: własności dźwięku jako elementarnego tworzywa muzycznego oraz kulturalno-religijna tradycja Wschodu połączona z elementami metafizyczno-ezoterycznej tradycji Zachodu.

(…)

(ze Wstępu Autorki)